گروه اسناد: ۰3
معماری، مهندسی، طراحی و زیرساختهای فنی
شناسه مجموعه: ECOPARDIS-ENG-026-043
طبقهبندی: گروه ۰۳ ـ معماری و مهندسی
نسخه: پیشنویس ۰.۱
سطح انتشار: عمومی ـ محتوای مفهومی
هدف
تعیین اصول مشترک طراحی و مهندسی برای مراکز دانشگاهی، پژوهشی، درمانی، صنعتی و پشتیبانی اکوپردیس.
شرح سند
اکوپردیس توسعه زیرساختهای خود را بر پایه طراحی یکپارچه، قابلیت توسعه مرحلهای، بهرهوری منابع و هماهنگی میان عملکردهای مختلف برنامهریزی میکند.
در این رویکرد، هر ساختمان یا مجموعه باید بر اساس نیاز واقعی بهرهبردار، ظرفیت اقتصادی، شرایط اقلیمی، ضوابط قانونی و الزامات فنی طراحی شود.
معماری و مهندسی پروژه باید امکان توسعه آینده، تعمیر و نگهداری اقتصادی، دسترسی مناسب و بهرهگیری از فناوریهای هوشمند را فراهم کند.
انتخاب روش طراحی و اجرا بر اساس پیچیدگی هر بخش، توانمندی مشاوران و نتایج مطالعات فنی و اقتصادی انجام خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: چارچوب الزامات طراحی و معیارهای مشترک مهندسی.
هدف
تعیین نوع، ظرفیت و روابط عملکردی فضاهای موردنیاز در هر بخش پروژه.
شرح سند
برنامه فیزیکی اکوپردیس باید بر اساس مأموریت هر مرکز و ظرفیت واقعی بهرهبرداری تهیه شود.
در بخش دانشگاهی، تعداد کاربران، نوع دانشکدهها، آزمایشگاهها، فضاهای آموزشی و خدمات پشتیبانی بررسی خواهد شد.
در بخش سلامت، نیازهای درمانی، ظرفیت خدمات، ارتباط بخشها و الزامات تخصصی مبنای برنامهریزی قرار میگیرد.
در بخش صنعتی، نوع محصول، فرآیند تولید، تجهیزات، انبارش، لجستیک و خدمات پشتیبان تعیینکننده نیازهای فضایی هستند.
مساحت نهایی هر مجموعه پس از تکمیل نیازسنجی، بررسی ضوابط و امکانسنجی اقتصادی مشخص خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: جدول ریزفضاها، ظرفیتها، مساحتهای پیشنهادی و روابط عملکردی.
هدف
تعیین چارچوب استقرار ساختمانها، مسیرها، فضاهای باز و زیرساختها در سایتهای منتخب.
شرح سند
طرح جامع کالبدی یا Master Plan باید ارتباط منطقی میان عملکردهای آموزشی، پژوهشی، درمانی، صنعتی و خدماتی را مشخص کند.
جانمایی بخشها باید با توجه به دسترسی، ایمنی، شرایط اقلیمی، توپوگرافی، محدودیتهای زمین و امکان توسعه مرحلهای انجام شود.
مسیرهای تردد عمومی، خدماتی، اضطراری و حمل بار باید متناسب با نوع مجموعه طراحی شوند.
در سایتهای چندمنظوره، جداسازی عملکردهای ناسازگار و کنترل تداخل فعالیتها از اصول اصلی طراحی خواهد بود.
خروجی مورد انتظار: طرح جامع پیشنهادی سایت، نقشه پهنهبندی عملکردی و برنامه توسعه مرحلهای.
هدف
تبدیل نیازهای عملکردی پروژه به گزینههای اولیه معماری قابل ارزیابی.
شرح سند
طراحی مفهومی معماری، مرحله بررسی گزینههای فضایی و کالبدی پیش از ورود به طراحی تفصیلی است.
در این مرحله، نحوه سازماندهی فضاها، ارتباط عملکردها، حجم ساختمانها، دسترسیها، شرایط اقلیمی و هویت بصری مجموعه بررسی میشود.
گزینههای طراحی باید از نظر کیفیت عملکرد، قابلیت ساخت، هزینه تقریبی، بهرهوری انرژی و توسعهپذیری مقایسه شوند.
انتخاب گزینه نهایی پس از بررسی فنی، اقتصادی و تأیید مراجع دارای اختیار پروژه انجام خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: گزارش طراحی مفهومی، نقشههای اولیه، تصاویر سهبعدی و مقایسه گزینهها.
هدف
تعریف الزامات طراحی دانشکدهها، آزمایشگاهها، مراکز پژوهشی و فضاهای آموزشی اکوپردیس.
شرح سند
معماری مراکز دانشگاهی اکوپردیس باید از آموزش مهارتمحور، پژوهش کاربردی و همکاری میان رشتهها پشتیبانی کند.
فضاهای آموزشی، کارگاهی، آزمایشگاهی، اداری و تعاملات علمی باید متناسب با نوع فعالیت طراحی شوند.
در برنامهریزی فضاها، انعطافپذیری، ایمنی آزمایشگاهی، دسترسپذیری، فناوری آموزشی و امکان تغییر کاربری داخلی اهمیت دارد.
در صورت پیشبینی آموزش بالینی یا فعالیتهای تخصصی دارای ضوابط ویژه، الزامات مربوط به هر رشته و مجوزهای قانونی در طراحی لحاظ خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: معیارهای طراحی و برنامه معماری مراکز آموزشی و پژوهشی.
هدف
تعیین چارچوب طراحی مراکز درمانی، تشخیصی، آزمایشگاهی و بیمارستانی شبکه اکوپردیس.
شرح سند
طراحی مراکز سلامت باید بر اساس نیازسنجی خدمات، ظرفیت درمانی، جریان بیماران، کارکنان، تجهیزات و الزامات ایمنی انجام شود.
تفکیک مسیرهای عمومی، خدماتی، اضطراری و بخشهای دارای کنترل عفونت باید در برنامهریزی عملکردی بررسی شود.
پایداری تأمین برق، آب، تهویه، گازهای طبی و سامانههای حیاتی از الزامات مهم طراحی مراکز درمانی خواهد بود.
تجهیزات پزشکی و سامانههای هوشمند باید با رعایت الزامات فنی، امنیت داده و ایمنی بیمار در طراحی پیشبینی شوند.
خروجی مورد انتظار: برنامه عملکردی بیمارستان، الزامات فنی تخصصی و مبانی طراحی مراکز سلامت.
هدف
تعیین الزامات معماری و مهندسی واحدهای صنعتی بر اساس محصول و فرآیند تولید.
شرح سند
در اکوپردیس، طراحی کارخانه باید از نیاز واقعی تولید آغاز شود؛ نه از انتخاب ساختمان مستقل از فرآیند.
نوع محصول، ماشینآلات، ظرفیت تولید، جریان مواد، انبارش، کنترل کیفیت و الزامات ایمنی، مبنای طراحی خواهد بود.
چیدمان خطوط تولید باید امکان بهرهبرداری کارآمد، نگهداری تجهیزات، توسعه ظرفیت و مدیریت مناسب لجستیک داخلی را فراهم کند.
برای صنایع دارای الزامات ویژه، از جمله محصولات سلامت، استانداردهای تخصصی و شرایط قانونی مربوط باید جداگانه بررسی شوند.
خروجی مورد انتظار: برنامه فنی کارخانه، نقشه جریان فرآیند و الزامات جانمایی تجهیزات.
هدف
تعیین مبانی بررسی شرایط زمین و طراحی ایمن سازههای پروژه.
شرح سند
طراحی سازههای اکوپردیس باید متناسب با شرایط ژئوتکنیکی سایت، کاربری ساختمان و مقررات فنی قابل اعمال انجام شود.
پیش از انتخاب سیستم سازهای، مطالعات زمینشناسی مهندسی، مکانیک خاک و مخاطرات مرتبط باید در سطح موردنیاز انجام شوند.
نوع سازه، سیستم مقاوم در برابر بارهای جانبی، روش پیسازی و الزامات لرزهای بر اساس نتایج مطالعات و ضوابط مربوط تعیین خواهد شد.
در مراکز درمانی و زیرساختهای حیاتی، الزامات عملکردی و تداوم خدمت اهمیت ویژه دارد.
خروجی مورد انتظار: گزارش ژئوتکنیک، مبانی طراحی سازه و نقشههای محاسباتی در مراحل بعدی.
هدف
تعریف الزامات سامانههای مکانیکی برای مجموعههای آموزشی، درمانی، صنعتی و خدماتی.
شرح سند
تأسیسات مکانیکی اکوپردیس شامل سامانههای گرمایش، سرمایش، تهویه، آبرسانی، فاضلاب و سایر خدمات تخصصی متناسب با نوع ساختمان خواهد بود.
انتخاب تجهیزات باید بر اساس ظرفیت واقعی، شرایط اقلیمی، مصرف انرژی، قابلیت نگهداری و هزینه چرخه عمر انجام شود.
در مراکز درمانی، آزمایشگاهی و صنعتی، نیازهای ویژه تهویه، کنترل آلودگی، تأسیسات فرآیندی و سامانههای پشتیبان باید بهصورت تخصصی بررسی شوند.
هدف، ایجاد سامانههایی ایمن، قابل اعتماد و اقتصادی در دوره بهرهبرداری است.
خروجی مورد انتظار: مبانی طراحی مکانیکی، محاسبات ظرفیت و مشخصات اولیه سامانهها.
هدف
تعیین چارچوب تأمین و توزیع برق و طراحی زیرساختهای انرژی پروژه.
شرح سند
تأسیسات برقی مراکز اکوپردیس باید متناسب با نوع فعالیت، بار مصرفی، تجهیزات حساس و نیازهای توسعه آینده طراحی شوند.
سامانههای توزیع برق، روشنایی، ارتینگ، حفاظت، برق اضطراری و مدیریت انرژی باید مطابق الزامات فنی مربوط بررسی شوند.
در مراکز درمانی، مراکز داده و واحدهای صنعتی حساس، قابلیت اطمینان تأمین برق و تداوم عملکرد از اهمیت بالایی برخوردار است.
استفاده از سامانههای مدیریت هوشمند انرژی و منابع مکمل تأمین انرژی نیز بر اساس امکانسنجی فنی و اقتصادی بررسی خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: مبانی طراحی برق، برآورد بار و طرح اولیه تأمین انرژی.
هدف
تعریف زیرساخت دیجیتال موردنیاز برای اتصال و مدیریت مراکز شبکه اکوپردیس.
شرح سند
اکوپردیس برای هماهنگی میان دانشگاه، بیمارستان، صنعت و مدیریت پروژه، به زیرساخت ارتباطی ایمن و توسعهپذیر نیاز خواهد داشت.
طراحی شبکههای ارتباطی، مراکز داده، سامانههای ذخیرهسازی، پشتیبانگیری و کنترل دسترسی باید بر اساس نیازهای عملیاتی و سطح حساسیت اطلاعات انجام شود.
تفکیک مناسب سامانههای اداری، آموزشی، درمانی و صنعتی و حفاظت از دادههای حساس از اصول طراحی خواهد بود.
استفاده از خدمات ابری یا زیرساخت اختصاصی باید با توجه به مقررات، امنیت، هزینه و تداوم خدمت ارزیابی شود.
خروجی مورد انتظار: معماری مفهومی زیرساخت فناوری اطلاعات و الزامات امنیت و پایداری.
هدف
تعریف رویکرد استفاده از مدلسازی اطلاعات ساختمان در طراحی، هماهنگی و مدیریت پروژه.
شرح سند
اکوپردیس استفاده از BIM را بهعنوان یکی از ابزارهای بالقوه ارتقای هماهنگی مهندسی و کنترل اطلاعات پروژه پیشبینی میکند.
مدلسازی اطلاعات ساختمان میتواند به شناسایی تداخلهای طراحی، هماهنگی رشتههای مهندسی، استخراج اطلاعات و مدیریت تغییرات کمک کند.
سطح جزئیات مدل، مسئولیت تولید اطلاعات، قالب تبادل فایل و نحوه کنترل نسخهها باید در الزامات اطلاعاتی هر قرارداد تعیین شود.
در صورت انتخاب رویکرد BIM، تهیه برنامه اجرای BIM و تعیین استانداردهای تبادل اطلاعات پیش از شروع طراحی تفصیلی ضروری خواهد بود.
خروجی مورد انتظار: الزامات اطلاعاتی کارفرما و چارچوب برنامه اجرای BIM
هدف
تعریف مدارک موردنیاز برای تبدیل طرحهای تأییدشده به بستههای قابل اجرا.
شرح سند
طراحی تفصیلی مرحله تکمیل نقشهها، محاسبات، مشخصات فنی و هماهنگی میان رشتههای مختلف مهندسی است.
مدارک اجرایی باید متناسب با نوع قرارداد و روش اجرا، اطلاعات کافی برای برآورد، تأمین تجهیزات، ساخت و کنترل کیفیت را فراهم کنند.
پیش از انتشار هر بسته اجرایی، سازگاری نقشهها، مشخصات، مقادیر و الزامات فنی باید بررسی شود.
صدور مدارک برای اجرا صرفاً پس از تکمیل فرآیند کنترل، تأییدهای قراردادی و دریافت مجوزهای لازم انجام خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: نقشههای اجرایی، محاسبات، مشخصات فنی و فهرست مقادیر.
هدف
ایجاد چارچوب بررسی راهکارهای کاهش هزینه بدون تضعیف عملکرد، ایمنی و کیفیت.
شرح سند
مهندسی ارزش در اکوپردیس با هدف انتخاب راهکارهایی انجام خواهد شد که بهترین تناسب را میان عملکرد، هزینه، قابلیت اجرا و نگهداری ایجاد کنند.
در این فرآیند، گزینههای طراحی، مصالح، تجهیزات، روشهای ساخت و راهکارهای بهرهبرداری مقایسه میشوند.
کاهش هزینه اولیه بهتنهایی معیار انتخاب نیست؛ هزینه تعمیرات، مصرف انرژی، عمر مفید و ریسک بهرهبرداری نیز باید بررسی شود.
هر تغییر پیشنهادی باید از نظر انطباق با الزامات قانونی و فنی ارزیابی و پیش از اعمال، به تصویب مرجع دارای اختیار برسد.
خروجی مورد انتظار: گزارش مهندسی ارزش و پیشنهادهای قابل ارزیابی برای بهینهسازی هزینه چرخه عمر.
هدف
تعیین اصول انتخاب استانداردها و نظام کنترل کیفیت طراحی و اجرا.
شرح سند
کیفیت در اکوپردیس باید از مرحله تعریف نیازها تا طراحی، تأمین، اجرا و بهرهبرداری مورد توجه قرار گیرد.
برای هر بخش، استانداردهای فنی و مقررات لازمالاجرا بر اساس کشور محل اجرا، نوع فعالیت و الزامات تخصصی تعیین خواهند شد.
در صورت استفاده از استانداردهای بینالمللی، سازگاری آنها با مقررات محلی و شرایط قرارداد بررسی میشود.
کنترل کیفیت شامل بررسی مدارک، بازرسی مصالح و تجهیزات، آزمونهای فنی و ثبت نتایج خواهد بود.
خروجی مورد انتظار: فهرست استانداردهای قابل اعمال و چارچوب برنامه تضمین و کنترل کیفیت.
هدف
تعیین اصول مدیریت مخاطرات ایمنی و حفاظت از کاربران و زیرساختهای پروژه.
شرح سند
طراحی مراکز اکوپردیس باید با توجه به نوع فعالیت، جمعیت بهرهبردار، تجهیزات و مخاطرات احتمالی انجام شود.
ایمنی حریق، راههای خروج، دسترسی اضطراری، حفاظت از تجهیزات حساس و مدیریت شرایط بحرانی باید در مراحل طراحی بررسی شوند.
در مراکز درمانی و صنعتی، مخاطرات ویژه فعالیت و ضرورت تداوم خدمات حیاتی اهمیت بیشتری دارد.
الزامات پدافند غیرعامل و تابآوری زیرساختها، در موارد مشمول، مطابق مقررات و نظر مراجع صلاحیتدار بررسی خواهد شد.
خروجی مورد انتظار: مبانی طراحی ایمنی، گزارش مخاطرات و الزامات حفاظت و واکنش اضطراری.
هدف
تعریف چارچوب هماهنگی میان مشاوران معماری، سازه، تأسیسات، فناوری و سایر تخصصها.
شرح سند
به دلیل ماهیت چندبخشی اکوپردیس، هماهنگی طراحی یکی از عوامل اصلی کنترل زمان، هزینه و کیفیت خواهد بود.
در ساختار پیشنهادی، مسئولیت هر مشاور، حدود خدمات، مدارک قابل تحویل، برنامه زمانی و فرآیند بررسی و تأیید باید مشخص شود.
جلسات هماهنگی، کنترل تداخلها، مدیریت تغییرات و ثبت تصمیمها باید در یک نظام مستند انجام شود.
در پروژههای دارای مشاور راهبر یا General Planner، حدود اختیار و مسئولیت آن باید در قرارداد مربوط تعریف شود.
خروجی مورد انتظار: ساختار مدیریت طراحی، ماتریس مسئولیتها و برنامه هماهنگی مهندسی.
هدف
تعریف معیارهای ارزیابی تکمیل طراحی و آمادهبودن بستههای پروژه برای ورود به مراحل تأمین و اجرا.
شرح سند
ورود به مرحله اجرا باید بر اساس تکمیل پیشنیازهای مشخص و قابل کنترل انجام شود.
این پیشنیازها شامل کفایت مدارک طراحی، بررسی مجوزها، تعیین حدود کار، برآورد هزینه، برنامه زمانبندی و شناسایی ریسکهای اجرایی است.
هر بسته پروژه باید دارای فهرست مدارک، نسخه معتبر نقشهها، مشخصات فنی، مسئول تأیید و وضعیت بررسی باشد.
وجود مدارک ناقص یا تأییدنشده نباید بهعنوان آمادگی قطعی برای شروع عملیات اجرایی تلقی شود.
تصمیم نهایی درباره شروع اجرا، تابع قراردادها، مجوزهای قانونی، تأمین مالی و تصویب مراجع دارای اختیار خواهد بود.
خروجی مورد انتظار: چکلیست آمادگی اجرا و صورتوضعیت کنترل مدارک مهندسی.